28 Mayıs 2011 Cumartesi

Bebeklerde Vurma...

Gülce de son zamanlarda farklı ortamlara girdiğimizde ya da farklı biri evimize geldiğinde arttırdığı vurma girişimleri gündemimizde.Ve bu davranış her ne kadar canımı çok sıksa da,bu durumun geçici olduğunu düşünerek kendime telkin veriyorum.Vurma girişimleri başladığında"annecim canım çok acıdı,hadi sevelim anneyi,böyle ciii cici yapalım"diyorum ama pek bir şey değişmiyor.Ufak bir araştırma yaptım ve nasıl karşılık vermemiz hususunda birtakım verilere ulaştım.Uygulayıp sonuç alacağımızı ümit ederek sizlerle de paylaşma gereği duydum.

" 1-2 yaş döneminde çocuk başkalarına vuruyorsa bunun nedeni ne olabilir?
Vurma davranışının iki ana nedeni vardır. Bunlardan biri çocuğun gelişim özellikleri, diğeri ise dış etkenlerdir.
Gelişim özellikleri: 3 yaşından önce çocuk egosentriktir. Dünyanın kendi çevresinde döndüğünü ve her şeyi kontrol edebileceğini düşünür. İstediği kadar kontrol edemediğinde de üzülür ve vurma, ısırma, atma gibi kabul görmeyen şekillerde karşılık verir. Bir çocuğun vurmayı öğrenmesi için mutlaka bu davranışı görmüş olması gerekmez. Olumsuz tavırlar çocukların yaşlarının ve bazen de cinsiyetlerinin bir özelliği olarak karşımıza çıkar.
Egosentrizmin en önemli özelliklerinden biri çocuğun bencil olması, başkalarının da duygu, düşünce, istek ve beklentilerinin olduğunu tam olarak kavrayamaması ve karşısındakiyle empati kuramamasıdır.
Vurma davranışının başka bir nedeni ise çocukların dürtülerini kontrol etmede yeterli olamayışlarıdır. Bir yetişkin içinden geçeni ortamın uygun olmaması durumunda kendini kontrol ederek yapmayabilir. Ancak aynı tutumu küçük çocuklarda görmek mümkün değildir. Onlar içlerinden geleni hemen yaparlar.
1-2 yaş çocuğu davranışının sonucunu görme, tahmin etme öngörüsüne sahip değildir. Karşısındakinin canı acıdığı için ağladığını görür ve buna üzülür. Ancak onun canını acıtmamak ve üzmemek için vurmaması gerektiği öngörüsü yoktur.
İnsan hayatta kalmasını sağlayan saldırganlık eğilimleri ile dünyaya gelir. Ancak sosyal beceriler doğuştan gelmez, zaman içerisinde kazanılır. Sosyal becerilerin kazanılması ise 3 yaş ve sonrasında gerçekleşir.
1-2 yaş çocukları duygularını ifade edebilecek, sorunları konuşarak çözebilecek dil becerisine sahip olmadığından yaşadığı olumsuz bir duruma vurarak karşılık verir.
Her şeyi merak eden, araştırmaya, deneyerek öğrenmeye çalışan 1-2 yaş çocuğu sebep-sonuç ilişkilerini merak ettiği için de vurmayı deneyebilir. Bir yaşıtına vurduğunda onun ağladığını gören çocuk başka bir yaşıtının da aynı tepkiyi verip vermeyeceğini merak ettiğinden ona da vurur.

Çocuğun vurma alışkanlığından vazgeçmesi için önerileriniz nelerdir? Anne babalar ne yapabilirler?

Vurma davranışı gösteren çocuğa kesinlikle vurarak tepki göstermeyin. Bu durum davranışın azalmasından çok pekişmesine neden olur. Çocuklar en çok anne babalarının davranışlarını örnek alırlar.
Vurduğunda “kimseye vurulmaz” diyerek uyarın. Bunu her seferinde tekrar edin.
Stres altında olduğunuz durumlarda (bir yere yetişmek, yemek yedirmeye çalışmak gibi) çekiştirme, vurma gibi sert davranışlardan kaçının.
Koyduğunuz kural ve sınırların çocuğun yaşına ve becerilerine uygun, belirgin olmasına özen gösterin. Aşırı kural koyma ya da hiç kural koymama çocuğu saldırgan yapar.
Sürekli engellenen çocukta vurma davranışı artar. “Hayır” demek yerine ona alternatifler sunun.
Olumlu her davranışı “aferin, bravo” diyerek, alkışlayarak ödüllendirin.
Çocuğunuzun yorgun, uykusuz, aç ya da hasta olmadığından emin olun.
Şarkı söylemek, dans etmek, kitap okumak gibi sakinleştirici aktiviteler yapın.
Bulunduğu ortamdan uzaklaştırarak sakinleşmesini sağlayın.
Vurabileceğini düşündüğünüz zaman davranış gerçekleşmeden durdurmaya çalışın.
Duygu Çalışır - Pedagog ( Bebeğim ve Biz Dergisi - Yayın Tarihi : Kasım 2006 )

Traccy Hogg'a göre "Başka bir çocuğa ya da bir ailenin köpeğine yaklaştığında,annenin sadece "hafif hafif sev" demesi ve kendi severken onun da elini de alıp ona rehberlik etmesi gerekir.Küçük çocukların ilk saldıgan hareketleri merak duygusu sonucu gelişir.Çocuk ne tip bir tepki alacağını merak etmektedir.Bunun için anne onu "annenin canını acıtıyorsun.Nazik ol" diyerek uyarmalıdır.Eğer tokat atarsa,onu yere oturtup "Hayır tokat atmamalısın" demelidir.

1 yorum:

  1. tamam anne babanın ideali yoktur ama en azından öneriler kısmındakileri yapan bir aileyiz.ancak 2.5 yaşındaki kızım da aşırı bir kıskançlık sonucu komşum ve arkadaşımın oğlunu her fırsatta vuruyor ağlatıyor.sebeb se muhtemelen arkadaşımı yani bebeğn annesini kıskanıyor.onu çok sevdiği için oğlunu istemiyor zaten söylüyor da istemiyorum gitsin diye.bebek se kızımdan tam bir yaş küçük.napıcamızı şaştık.

    YanıtlaSil

 
Copyright © 2010-2014. maviye iz süren - Konular · Yorumlar
Düzenleme: Ferhat Bayram